دوره اقتصادی جهش

ضرورت برگزاری دوره

امروزه کشور دچار مسائل و معضلات مختلفی در عرصه‌های متعدد است که فوری­ترین و اصلی­ترین آن‌ها  مسئله اقتصاد است. برای بررسی ابعاد چالش‌های اقتصادی کشور در یک نگاه اجمالی می‌توان به نکات زیر اشاره کرد:

برخی از سیاست‌گذاری‌های نادرست ارزی، پولی و تجاری کشور و مشکلات ساختاری و مدیریتی در بسیاری از صنایع و بنگاه‌های اقتصادی باعث تعطیلی و رکود در برخی از این بنگاه‌ها و افزایش بیکاری به خصوص در بین نسل جوان شده است.

تعطیلی و رکود در واحدهای تولیدی موجب کاهش درآمد اقشار مختلف مردم شده و در کنار افزایش تورم و کاهش قدرت خرید مردم _ناشی از همان سیاست‌های ارزی و پولی نادرست_ به مشکلات معیشتی جامعه دامن زده است.

طبیعی است که در صورت کاهش درآمد و قدرت خرید جامعه، میزان خرید مردم کاهش یافته و مشکل عدم فروش محصولات، رکود اقتصادی در واحدهای تولیدی و به تبع آن بیکاری تعمیق می‌گردد.

تمایل بخشی از جامعه به خرید کالای خارجی و ضعیف بودن فرهنگ مصرف تولیدات داخلی، عامل دیگری است که عدم فروش محصولات داخلی، رکود بنگاه‌های اقتصادی، بیکاری نیروی کار داخلی و کاهش درآمد ملی را تشدید نموده است.

در کنار معضلات داخلی و مدیریتی ذکر شده، تحریم‌های اقتصادی تحمیل شده در جنگ اقتصادی علیه جمهوری اسلامی ­_خصوصاً تحریم‌های نفتی، بانکی و تجاری_ نیز مزید بر علت شده و با ایجاد محدودیت در فروش محصولات و استفاده از منابع ارزی کشور موجب تشدید چالش‌های عرصه اقتصادی شده است.

پس از اینکه دورنمایی از مسائل اقتصادی کشور ارائه شد، اکنون باید به دنبال راه‌حل‌هایی متناسب با این مشکلات باشیم. از دقت در مشکلات ذکر شده در عرصه اقتصادی کشور درمی‌یابیم که ما با چرخه­ای از معضلات اقتصادی مواجهیم که اگر با آن‌ها مقابله نشود، این چرخه در طول زمان تعمیق خواهد شد.

برای متوقف ساختن چرخه مشکلات اقتصادی کشور، باید دو اقدام کلی در سطح خُرد صورت بگیرد:

  1. ایجاد اشتغال پایدار و دقت در فرایند تولید کالاها و خدمات (از ایده تا محصول)
  2. بازاریابی برای فروش محصولات تولید شده و کسب درآمد

در صورتی که این دو گام به خوبی برداشته شود، درآمد ملی افزایش یافته و به دنبال آن، قدرت خرید و تقاضا برای محصولات داخلی رشد می‌کند. بنابراین چرخه ای که به سمت تضعیف بنیه اقتصادی و تولیدی کشور پیش می‌رفت، تغییر مسیر داده و به سمت رشد اقتصادی و افزایش تولید، درآمد و اشتغال در کشور می‌رود.

سؤالی که وجود دارد، این است که لوازم ایجاد اشتغال پایدار چیست؟ تصوری که امروزه وجود دارد، این است که مشکل راه اندازی شغل از نبودن منابع مالی و سرمایه ناشی می‌گردد. فلذا راه حلی که تجویز می‌گردد، صرفاً ناظر به روش‌های جذب سرمایه و تأمین مالی خواهد بود. در حالی که این تصور و راه حلی که ناظر به این تصور ارائه می‌گردد، ناقص است و نمی‌تواند منجر به حل کامل مسئله شود. درست است که بخشی از مشکلات ذکر شده ناشی از کمبود منابع و اعتبارات مالی است، اما اصلی ترین عاملی که منشأ بیکاری و سایر مشکلات اقتصادی کشور است، نحوه مدیریت و به‌کارگیری منابع مالی و انسانی و در فرایند تولید است که امروزه در ساختارهای مدیریتی و تولیدی در سطوح مختلف نمایان شده است. در گذشته نه چندان دور بر اساس همان تصور نادرست، منابع مالی بسیاری جهت راه اندازی بنگاه‌های کوچک و متوسط کشور تخصیص داده شد. اما نظارت ناکافی و عدم دقت در نحوه مدیریت فرایند تولید و به‌کارگیری ناصحیح منابع موجب شد بسیاری از این منابع از محل مصرف تعیین شده منحرف شوند و اهداف مشخص شده به‌طور کامل محقق نشود. 

فلذا آنچه که بیش از تأمین منابع مالی برای راه اندازی واحدهای تولیدی در سطح کوچک و متوسط لازم است، ارائه آموزش‌های لازم فنی و اجرایی، ابتکار و خلاقیت تولیدی و استفاده از دانش روز در فرایند تولید و استفاده بهینه و کارآمد از منابع است. پر واضح است که مدیریت ناکارآمد و خسته ای که دچار روزمرگی، بی حوصلگی و کم تحرکی است، نمی‌تواند ملزومات ذکر شده را محقق نماید. اما در صورتی که نسل جوان خلاق، تحصیل کرده، خوش فکر و توانمند کشور وارد فرایند کارآفرینی و مدیریت فنی و اجرایی صنایع کشور شوند، می‌توانند در این حوزه تحول اساسی ایجاد نموده و گام‌های اصلی را برای حل مشکلات اقتصادی کشور بردارند. در همین زمینه مقام معظم رهبری بارها بر استفاده از نسل جوان پرانگیزه و توانمند کشور در عرصه‌های مختلف به منظور حل مشکلات کشور از جمله مشکلات عرصه اقتصادی تأکید فرموده اند.

بنابراین سازمان بسیج دانشجویی کشور در راستای رونق تولید و کارآفرینی در حوزه کالاها و خدمات خُرد و متوسط مورد نیاز کشور و به‌کارگیری نیروی جوان مستعد و انقلابی در این زمینه، راه اندازی دوره آموزشی «جهش» را با کارکردهای زیر در دستور کار خود قرار داده است:

اهداف دوره

1-  تشکیل هسته‌های مذکور با محوریت نیروهای فعال انقلابی

2-   آموزش علمی و فنی در زمینه فعالیت‌های تولیدی و خدماتی خُرد  با استفاده از تجارب کارآفرینان موفق

3-  ایجاد آمادگی در هسته‌ها جهت راه اندازی کسب و کار و ورود به جریان تولید و درآمد

1-  نقش آفرینی هسته‌های علمی- اقتصادی در جریان تولید و درآمد زایی و دستیابی آن‌ها به استقلال و خود کفایی در زمینه مالی و اجرایی

2-  ایجاد انسجام و هماهنگی بیشتر در بین هسته‌ها در زمینه کارآفرینی و فعالیت‌های تولیدی و خدماتی 

3-  تقویت و گسترش کمی و کیفی هسته‌ها

نتایج و انتظارات

1.     توجیه فکری ـ انگیزشی اعضای شرکت کننده در دوره نسبت به راه اندازی کسب و کارهای خرد در سطح استان­ها

2.     فراگیری آموزش‌ها و تجربیات تخصصی لازم در جهت راه اندازی مشاغل تولیدی و خدماتی

3.     شناخت ضرورت عملکرد تشکیلاتی و گروهی به منظور عملکرد موفق اقتصادی

شرایط مخاطبین دوره

1.     دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد و دکتری

2.     داشتن روحیه انقلابی دغدغه نقش آفرینی در حل مسائل کشور

3.     آشنایی با حداقل یک حوزه تخصصی در عرصه تولید و اشتغال

4.     آشنایی با فضای کلی تولید در حوزه تخصصی مذکور

5.     داشتن سابقه کار تشکیلاتی

6.     داشتن یک تیم عملیاتی (مخاطبین به صورت انفرادی پذیرفته نمی‌شوند)

شرایط هسته‌ها

1.     متشکل از حداقل 5 نفر

2.     حرفه ای بودن در حوزه‌های تخصصی مربوط

3.     ایجاد چرخه اقتصادی در راستای رفع نیازهای معیشتی اعضای هسته

4.     حتی‌الامکان هر دانشگاه در کشور دارای یک هسته باشد

5.     التزام عملی به کار تیمی و تشکیلاتی بعد از دوره

سرفصل‌های دوره

برخی از سرفصل­های دوره عبارتند از:

–         شرح و آسیب شناسی وضعیت اقتصادی کشور و ارائه راهکارهای عملیاتی ناظر به هسته‌ها

–         تبیین نقش ویژه «کار و کارآفرینی» در حل معضلات تولید در کشور در مقایسه با سرمایه و ابزار

–         تبیین و آموزش فرایندهای کارآفرینی در حوزه‌های تخصصی اقتصادی

–         معرفی نمونه‌های خرد موفق مشاغل تولیدی و خدماتی

–         تبیین آسیب‌ها، مخاطرات و تجربه‌های ناموفق کارآفرینی 

–         و …